HSK3: Câu chữ 把 trong giao tiếp

Mục tiêu bài học

Câu chữ 把 là một trong những điểm ngữ pháp khiến người học HSK3 dễ rối. Không phải câu nào có tân ngữ cũng dùng 把. Câu 把 thường dùng khi người nói muốn nhấn mạnh việc xử lý một đối tượng và làm nó thay đổi vị trí, trạng thái hoặc kết quả.

Sau bài này, bạn cần biết:

1. Công thức câu 把.
2. Khi nào nên dùng 把.
3. Khi nào không dùng 把.
4. Cách dùng 把 với 完, 好, 到, 给, 在.

Công thức cơ bản

chủ ngữ + 把 + tân ngữ xác định + động từ + phần kết quả/xử lý

Ví dụ:

Điểm chung: đối tượng 作业, 门, 手机 đều bị xử lý và có kết quả rõ.

Vì sao không nói câu thường?

Câu thường:

我写完作业了。
Wǒ xiě wán zuòyè le.
Tôi viết xong bài tập rồi.

Câu 把:

我把作业写完了。
Wǒ bǎ zuòyè xiě wán le.
Tôi đã xử lý xong bài tập rồi.

Hai câu đều đúng. Câu 把 nhấn mạnh đối tượng 作业 và kết quả xử lý nó.

Tân ngữ trong câu 把 phải xác định

Thường dùng với thứ người nói và người nghe đã biết:

把 không hợp với tân ngữ quá chung chung, chưa xác định. Người nghe cần biết bạn đang nói về cái nào.

把 + động từ + 完/好

完 nhấn mạnh hoàn thành hết. 好 thường nhấn mạnh làm xong và đạt mức ổn.

把 + động từ + 到/给/在

Nhóm này rất thực dụng trong công việc:

Khi không nên dùng 把

Không dùng 把 nếu câu chỉ mô tả trạng thái, sở thích, tồn tại hoặc hành động không xử lý tân ngữ rõ.

喜欢, 认识, 有, 去过 không phải kiểu xử lý một đối tượng để tạo kết quả.

Phủ định câu 把

Phủ định thường đặt trước 把:

别 dùng để khuyên/ngăn: đừng làm.

Hội thoại mẫu

Ghi chú dễ nhầm

• 把 cần tân ngữ xác định.
• Sau động từ trong câu 把 thường cần kết quả, hướng, vị trí hoặc người nhận.
• Không dùng 把 với 喜欢, 认识, 有.
• Phủ định đặt trước 把: 没把..., 别把....
• Đừng dịch chữ 把 thành một từ tiếng Việt cố định. Hãy hiểu nó là cách đưa đối tượng ra trước để nói cách xử lý.

Bài luyện tập

Chuyển sang câu 把:

1. 我写完作业了。
2. 他发给我邮件了。
3. 请关上门。
4. 她放手机在桌子上。

Đáp án gợi ý:

Lời khuyên ngắn: chỉ dùng 把 khi bạn nói được "đối tượng đó bị xử lý thành kết quả gì". Nếu không trả lời được câu đó, thường chưa nên dùng 把.